Katiplik Sınavı Soruları 2009

Kategori: ÖSYM Sınav Sonuçları 22 Eylül 2010 tarihte bu saatte 14:03 eklemiş1 yorum yapılmış

2009 – 2010 -2011 Zabıt Katipliği Sınavına hazırlananlara yönelik Mülakat Sınavında bilinmesi gerekenler, mülakat sınavlarında en çok sorulanlar, sorulması muhtemel sorular farklı kaynaklardan ve üyelerden derlenerek hazırlanmıştır. Katiplik Sınavının – Mülakat Sınavı kısmında genel olarak, Tarih, Genel Kültür, Atatürk İlke Ve İnkilapları, Kalem Mevzuatı kategorilerinden sorular gelir. Son dönemlerde gündeme ilişkin sorular veya bilgisayar konusunda sorularda sorulabilmektedir. İşte sorulan sorulabilecek 1000 lerce soru ve cevap.
DÜNYA’NIN EN’LERİ
Dünyanın en yüksek şelalesi: Angel-Venezuela–1.000 m.
Dünyanın en büyük nehri: Nil-Afrika
Dünyanın en yüksek dağı: Everest-Asya–8.848 m.
Dünyanın en büyük çölü: Büyük Sahra Çölü-Orta/Kuzey Afrika
Dünyanın en büyük yanardağı: Tambora-Endonezya
Dünyanın en büyük mağarası: Carlsbad Mağarası-New Mexico, ABD
Dünyanın en büyük gölü: Hazar Denizi-Orta Asya–394.299 km²
Dünyanın en büyük adası: Grönland-Kuzey Atlantik–2.175.597 km²
Dünyanın en sıcak yeri: Al’Aziziyah-Libya–57,7 C
Dünyanın en soğuk yeri: Vostock II- -89,2 C
Dünyanın en kalabalık ülkesi: Çin–1.237.000.000 kişi
Dünyanın en geniş ülkesi: Rusya–10.610.083 km²
Dünyanın en küçük ülkesi: Vatikan–0.272 km².
Dünyanın en kalabalık şehri: Tokyo-Japonya–26.500.000 kişi
Dünyanın en uzun binası: Suyong Bay Tower-Pusan(Güney Kore): 88 kat 462 m.
Dünyanın en uzun demiryolu tüneli: Seikan-Japonya–53,9 km.
Dünyanın en uzun karayolu tüneli: St.Gotthard-İsviçre-16.4 km.
Dünyanın en uzun kanalı: Panama kanalı-Panama–81,5 km.
Dünyanın en uzun köprüsü: Akashi-Japonya–1.990 m.
Dünyada en çok konuşulan dil: Çince (mandarin)-885.000.000 kişi
Dünyanın en çok ülke ile sınırı olan ülke: Çin (15 ülke ile sınırı var)
Dünyanın en yüksek yerleşim yeri: Webzhuan, Çin-Deniz seviyesinden 5.090 m. Yukarıda
Dünyanın en alçak yerleşim yeri: Calipatria, Kaliforniya, ABD – deniz seviyesinin 54 mt. Altında
Dünyanın en uzun kesintisiz sınırı: ABD-Kanada sınırı.
60. Hükümet; Yeni Kabine
Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Cemil Çiçek,
Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Bülent Arınç,
Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Ali Babacan,
Devlet Bakanı Egemen Bağış,
Devlet Bakanı Hayati Yazıcı,
Devlet Bakanı Mehmet Aydın,
Devlet Bakanı Faruk Nafiz Özak,
Devlet Bakanı Mehmet Zafer Çağlayan,
Devlet Bakanı Faruk Çelik,
Devlet Bakanı Cevdet Yılmaz,
Devlet Bakanı Selma Aliye Kavaf,
Adalet Bakanı Sadullah Ergin,
Milli Savunma Bakanı Vecdi Gönül,
İçişleri Bakanı Beşir Atalay,
Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu
Maliye Bakanı Mehmet Şimşek,
Milli Eğitim Bakanı Nimet Çubukçu,
Bayındırlık ve İskan Bakanı Mustafa Demir,
Sağlık Bakanı Recep Akdağ,
Ulaştırma Bakanı Binali Yıldırım,
Tarım ve Köyişleri Bakanı Mehmet Mehdi Eker,
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Ömer Dinçer,
Sanayi ve Ticaret Bakanı Nihat Ergün,
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Taner Yıldız,
Kültür ve Turizm Bakanı Ertuğrul Günay,
Çevre ve Orman Bakanı Veysel Eroğlu
YASAMA, YÜRÜTME,YARGI NE DEMEK?
Yasama 1982 Anayasasının 87’nci maddesinde sayılan yetkilerdir şeklinde tanımlayabiliriz. Kapsamı.- Bu maddeye göre “yasama yetkisi”nin kapsamında şu yetkilerin bulunduğu söylenebilir:
1. Kanun koymak, değiştirmek ve kaldırmak.
2. Bakanlar Kurulu ve bakanları denetlemek.
3. Bakanlar Kuruluna belli konularda kanun hükmünde kararname çıkarma yetkisi vermek.
4. Bütçe ve kesin hesap kanun tasarılarını görüşmek ve kabul etmek.
5. Para basılmasına karar vermek.
6. Savaş ilânına karar vermek.
7. Milletlerarası andlaşmaların onaylanmasını uygun bulmak.
8. Anayasanın 14’üncü maddesindeki fiillerden dolayı hüküm giyenler hariç olmak üzere, genel ve özel af ilânına karar vermek.
9. Mahkemelerce verilip kesinleşen ölüm cezalarının yerine getirilmesine karar vermek.
10. Anayasanın diğer maddelerinde öngörülen yetkileri kullanmak ve görevleri yerine getirmek.kaynak
Yargı yürütmeyi denetleyen ve vatandaşların yasal haklarını kanun önünde koruması için çalışan erktir. Hukuksal olarak; Yasalara göre mahkemece bir olay veya olgunun doğuşuna etken olan sebeplerin de göz önünde bulundurularak değerlendirilmesi sonucu verilen karardır. Diğer bir ifadeyle; Kavrama, karşılaştırma, değerlendirme vb. yollara başvurularak kişi, durum veya nesnelerin eleştirici bir biçimde değerlendirilmesi.Yani hükümdür.kaynak
Yürütme, yargı ve yasama ile birlikte, güçlerin ayrılığı ilkesine dayanan demokrasi rejimlerindeki üç erkten (güç) biridir.Yürütme, yargıya ve yasalara bağlı olarak ülkenin ve hükümetin icraatını gerçekleştiren erktir.
KURTULUŞ SAVAŞI HAZIRLIK DÖNEMİ
-Mustafa Kemal in samsuna çıkması:Samsun raporunda; Bölgedeki olayların Rum çeteler tarafından çıkarıldığını İngilizlerin Samsun u haksız yere işgal ettiğini açıklamıştır.
HAVZA GENELGESİ(28 mAYIS 1919):mONDROS A KARŞI ÇIKILMIŞTIR.
Ulusal bilinç uyundurulmaya çalışılmıştır.
AMASYA GENELGESİ (22 Haziran 1919): Asıl amaç ulusal bağımsızlığı gerçekleştirmek olmasına karşın ulusal egemenlik anlayışını da içermektedir. ileride nasıl bir yönetim kurulacağının ifucudur.
ULUSUN BAĞIMSIZLIĞINI, YİNE ULUSUN AZİM VE KARARI KURTARACAKTIR.
Mondros Ateşkesine açık bir şekilde karşı çıkılmıştır.
Amasya Genelgesinden sonra 7-8 Temmuz gecesi, Mustafa Kemal görevden alındı, Mustafa Kemal de görevinden istifa etti.
ERZURUM KONGRESİ (28 TEMMUZ -7 AĞUSTOS 1919)
Temsil kurulu seçilmiştir. EN SONUMUT SONUCUDUR.
Mustafa Kemal kurtuluş Savaşında lider durumuna getirmiştir.
Meclisi Mebusanın toplanması istenmiştirn. Mustafa Kemal in sivil olarak katıldığı ilk kongredir. iki üye istifa ederek yerlerine Mustafa Kemal seçilmiştir.
TEMSİL HEYETİ: İLK defa Erzurum Kongresinde ortaya çıkmış, Sivas Kongresinde üye sayısı arttırılmıştır. TBMM açılıncaya kadar Kurtuluş Savaşını yürütmüştür. Başkanı MUSTAFA KEMAL DİR.
SİVAS KONGRESİ (4-11 EYLÜL 1919)
Erzurum Kongresi kararlarını temel olarak genişletmiştir.
Kongrenin açılmasında başkanlık ve Manda sorunu yaşamnmıştır.
Anadolu draki tüm ulusal güçler birleştirilmiştir.
Sivas Kongresinin en önemli sonuçlarından biri Damat Ferit hükümetinin istifa ettirilmesidir. Anadolu hareketinin İstanbul hükümetine karşı kazandığı ilk siyasi başarıdır.
AMASYA GÖRÜŞMELERİ (20-22 EKİM 1919)
İstanbul hükümeti, Temsil Kurulunu resmen tanımış oluyordu.
İstanbul hükümeti ve Temsil Kurulu ilk kez birlikte hareket etmişlerdir.
İkisi gizli beş protokol yapılmıştır. ancak İstanbul hükümeti seçimlerin yapılması dışında alınan kararlara uymamıştır.
-Mustafa Kemal in Ankara yı merkez seçmesi
-Son Osmanlı Mebusan Meclisinin Açılması (12 OCAK 1920)
MİSAK-I MİLLİ (ULUSAL ANT) (28 OCAK 1920)
(İSTANBUL İTİLAF DEVLETLERİ TARAFINDANRESMEN İŞGAL EDİLMİŞTİR)
(ANKARA DA TBMM AÇILMASINA NEDEN OLMUŞTUR)
-Türk yurdunun sınırları çizilmiştir.
-Kurtuluş Savaşının programı oluşmuştur.
-Sorunlara, barışçı çözüm önermiştir.
-meclis kararlarıdır. Tam bağımsızlık istenmiştir.
-Padişah onallamamıştır.
-Dünyadaki ülkelerin meclislerini duyurulması kararlaştırılmıştır.
TBMM NİN AÇILMASI (23 NİSAN 1920 )
Meclisi Mebusanın kapatılması üzerine ortaya çıkan parlamento boşluğunu doldurmak
-Ulusal bağımsızlık ve egemenliği sağlamaktır.
ALINAN İLK KARARLAR (24 NİSAN 1920)
-padişahtan bağımsız olması amaçlandı.
-Osmanlı Saltanatının yok sayılması na karar verildi.
– TBMM yasama ve yürütme yetkilerini kendinde topladı
(amaç savaş koşullarında alınacak kararların hızlandırılmasıdır. )
-Meclis Hükümeti sistemi kabul edilmiş oluyordu.
1921 ANAYASASI İLE HUKUKİ GERÇERLİLİK DE KAZANACAKTIR.
-Temsil Kurulunun görevini sona erdirmiştir.
-Hıyanet-i Vataniye Yasası çıkarıldı.
-Kurtuluş tekirdağ-yozgat
23 Mart 2009 10:41 Düzenle Sil
-Kurtuluş Savaşını yürütmüş üyeleri istiklal mahkemelerinde görev almış 23 NİSAN 1920 – 1 NİSAN 1923 tarihleri arasında görev yapmış ve saltanatı kaldırmıştır.
1.TBMM nin İlk Kanunları
—TBMM, mille mücadeleye kaynak sağlamak için küçükbaş (ağnam) hayvanlardan alınan vergiyi artırmıştır. Bunun yanında Hıyaneti Vataniye kanununu çıkarılarak otoritesi güçlendirilmiştir. Kanunu gevrekçesi asker kaçaklarının artmaksı ve ayaklanmaların çıkmasıdır.
Firariler hakkında kunun çıkarılarak askerden kaçanları yargılamak üzere istiklal Mahkemeleri kurulmuştur.
SEVR BARIŞ ANTLAŞMASI (10 Ağustos 1920)
-Osmanlı Parlamentosunda onaylanmadığından hukuken geçersizdir.
– Kurtuluş Savaşı kazanıldığı için uygulanmamıştır.
-TBMM antlaşmayı tanımadığı gibi imzalayanları da vatan haini ilan etmiştir.
-Antlaşmanın amaıcı Türk ulusuna son vermekti. Bu durum ise Türk ulusunun bağımsızlık mücadelesini hızlandıracaktır.
(BATILI DEVLETLERİN OSMANLI Devletini nasıl paylaşacakları tartışmasının uzaması diğer antlaşmalara göre daha geç imzalanmasına neden olmuştur.)
MUHAREBELER DÖNEMİ
DOĞU CEPHESİ
GÜNEY CEPHESİ
BATI CEPHESİ
DOĞU CEPHESİ:
-TBMM NİN AÇTIĞI İLK CEPHEDİR.
-eRMENİ VE gÜRCÜLER 1. Dünya savaşı bunulımından yararlanarak;Kars, Ardahan ve Batum u işgal etmişlerdi.
(Türk ordusunun başarısı ile GÜMRÜ BARIŞI YAPILMIŞTIR..”ERMENİLERLE”)
_Kars ve çevresi Türklere geri verildi.
-Ermenistan Misak ı Milliyi tanıdı.
-TBMM Yİ tanıyan ve Sevr den vazgeçen ilk devlet Ermenistan dır
-TBMM nin imzaladığı ilk anlaşmadır.
(TBMM NİN ULUSLARARASI ALANDA İLK BAŞARISIDIR)
GÜNEY CEPHESİ:(FRANSA İLE ANKARA ANTLAŞMASI 20 EKİM 1921 İLE SONA ERMİŞ VE GÜNEY SINIRI ÇİZİLMİŞTİR.
BATI CEPHESİ: TBMM nin kurduğu düzenli ordu savaşmıştır.
yunanlılara karşı açılmıştır
En büyük maharebeler burda verilmiştir. bu muharebeler 1. ve 2. inönü savaşları, kütahya, eskişehir savaşları, Sakarya Meydan Savaşı ve Büyük Taarruz dur..
1. İNÖNÜ SAVAŞI (6-10 OCAK 1921 )
SAVAŞI TBMM ordusu kazanmıştır
-yeni kuruluna düzenli ordunun ilk başarısıdır.
-Halkın TBMM ye olan güveni artmıştır.
– Savaş sonrasi ilk Anayasa kabul edildi. (20 ocak 1921)
-iSTİKLAL marşı kabul edildi.
-İtilaf devletleri LONDRO KONFERANSINI TOPLADI
LONDRA KONFERANSI (21 Şubat -12 Mart 1921)
amaç; servi değiştirip TBMM ye kabul ettirmektir
-TBMM İSE mİSAK I mİLLİ Yİ DÜNYA KAMU OYUNA KABUL ETTİRMEK İÇİN KATILDI.
-iTİLAF DEVLETLERİ tbmm yi ilk kez resmen tanımış oldular.
MOSKOVA ANTLAŞMASI(16 Mart 1921)
-Sovyet Rusya ile imzalandı.
-Her iki devlet eski anlaşmaları geçersiz saydı
BÖYLECE SOVYET RUSYA KAPİTÜLASYON HAKKINDAN İLK VAZGEÇEN DEVLET OLDU.
-Misak ı Milli yi ilk tanıyan büyük devlet oldu.
-Batum ilk taviz verildi
-doğu sınırı güvence altına alındı.
2. İNÖNÜ SAVAŞI 822-31 MART 1921 )
Yunanlıların 1. inönü mağlubiyetinin izlerini silmek istemesi
ESKİŞEHİR KÜTAHYA SAVAŞLARI (10 -24 TEMMUZ 1921)
_TBMM ordusu sakarya nehrinin doğusuna çekildi.
-Mustafa Kemal Başkomutanlığa g2etirildi
– Tekalif i Milliye Yasası çıkarıldı.
Başkomutanlık Kanunu:Mustafa kemal in ordunun başına geniş yetkilerle geçmesi olarak belirlenmiştir.
TEKALİF İ MİLLİYE EMİRLERİ
-SAKARYA SAVAŞI ( 23 AĞUSTOS-12EYLÜL 1921)
-yUMANLILARIN SON SALDIRI SAVAŞI OLDU.
-mUSTAFA K. E gazilik ve Mareşallik rütbesi verildi.
-Kars antlaşması imzalandı.
-Ankara Antlaşması imzalandı
-Türklerin geri çekilişi sona erdi.
KARS ANTLAŞMASI
-Sakarya savaşxından sonra imzalanmıştır
-TBMM İLE sovyet Rusya, denetimi altındoa
-Dostluk antlaşmasıdır
-Doğu sınırı kesinleşmiştir
ANKARA ANTLAŞMASI ( 20 Ekim 1921)
“TBMM Yİ TANIYAN İLK İTİLAF DEVLETİ fRANSA OLMUŞTUR”
ZABIT KATİBİNİN GÖREVLERİ
1-Hukuk ve ceza yargılama usulü yasalarınca öngörüler görevleri ve yazı işleri müdürlerinin tevdii ettikleri işleri yapmak
2-Dosya ve kayıtları silintisiz ve muntazam tutmak
3-Karar ve tutanakları dikkat ve itina ile yazmak imzasız bırakmamak
4-Davalara ait müzekkere ve davetiyeleri karara uygun olarak yazmak ve ait oldukları adreslere göndermek
5-Cevabı gelmeyen müzekkerelerin tenkidini yapmak
6-Cevabı gelen müzekkerelerde istenilen bilginin verilmediği görüldüğü taktirde talike mahal bırakmamak için ilgili makama bildirmek ve mahkeme gününden önce gerekli yazıları yazmak
7-Dava dosyalarını oluşturan bütün kağıtlar için dizi pusulası oluşturmak
8-Duruşma işlemleri için verilen paraları vezneye veya yazı işleri müdürüne vermek
9-Tahliye ve tevkif müzekkereleri ile hüküm hülesasını zamanında yazmak
10-Ferdi fişleri zamanında doldurmak
11- Arandıklarında bulunabilmek için ikamet adreslerini, değiştikçe yenisini yazı işleri müdürüne bildirmek
CUMHURİYET SAVCISININ GÖREVLERİ
1- Adli göreve ilişkin işlem yapmak, duruşmalara katılmak ve kanun yollarına başvurmak
2-Cumhuriyet Başsavcısının verdiği idari ve adli görevleri yerine getirmek
3-Gerektiğinde Cumhuriyet Bassavcısına vekalet etmek
4-Kanunlarla verilen diğer görevleri yerine getirmek
CUMHURİYET BAŞSAVCISININ GÖREVLERİ
1-Cumhuriyet Başsavcılığını temsil etmek
2-Başsavcılığın verimli,uyumlu ve düzenli çalışmasını sağlamak, işbölümü yapmak
3-Gerektiğinde adli göreve ilişkin işlem yapmak , duruşmalara katılmak ve kanun yollarına başvurmak
4-Kanunlarla verilen diğer görevleri yerine getirmek
BAŞSAVCILIĞIN GÖREVLERİ
1-Kamu davası açılmasına yer olup olmadığına dair soruşturma yapmak veya yaptırmak
2-Kanun hükümlerince yargılama faaliyetlerini kamu adına izlemek,bunlara katılmak gerektiğinde kanun yollarına başvurmak
3-Mahkemelerce kesinleşen hükümlerin gerçekleşmesi için işlem yapmak ve izlemek
4-Kanunlarla verilen diğer görevleri yerine getirmek sadesade
HAKİMLER VE SAVCILAR YÜKSEK KURULU
*Adli ve idari hakim ve savcıları göreve kabul etme,nakletme,atama,disiplin ve terfi işlemlerini yapar
*Kurumun başkanı Adalet Bakanıdır.Adalet Bakanı Müsteşarı kurumun tabii üyesidir.
*HSYK ayrı bir tüzel kişiliğe sahip değildir.
*Cumhur Başkanı,3 asil 3 yedek Yargıtaydan,2 asil 2 yedek Danıştaydan seçer.
*Üyeleri dört yıl için seçilir
*HSYK, Danıştay üyelerinin dörtte üçünü, Yargıtay üyelerinin tamamını seçer.
*HSYK’nın kararları yargı denetiminin dışındadır. sadesade
Yazı işleri ilgisine göre Cumhuriyet Başsavcısı , mahkeme başkanı ve hakimlerin denetiminde, yazı işleri müdürünün yönetiminde zabıt katibi, memur ve mübaşirler tarafından yürütülür. İlgisine göre Cumhuriyet Başsavcısı Cumhuriyet Savcısına , Mahkeme başkanı da üyelere yazı işlerinin yürütülmesinin denetlenmesinde görev verebilir. Yazı işleri müdürü ilgisine göre C. Başsavcısı, Mahkeme Başkanı ve hakimlerin onayını alrak yönetimindeki zabıt katipleri arasında işbölümü yapabilir. yazı işlerinin gecikmesinde kalemden sorumlu zabıt katibi ve yazı işleri müdür sorumludur.
YÜKSEK MAHKEMELER
1-ANAYASA MAHKEMESİ:
*11 asil dört yedek üyeden oluşur.
* üyelerini Cumhurbaşkanı seçer.
*Başkanını kendi üyeleri arasından salt çoğunlukla seçer
*Başkan ve vekili dört yıl için seçilir.
GÖREVLERİ
-Milletvekili dokunulmazlıklarının kaldırılmasıyla ilgili itirazlara bakar.
-Kanunların,KHK (kanun hükmündeki kararnamelerin), ve Anayasa değişikliklerinin uygunluk denetimini yapar.
-Anayasa değişikliklerini sadece şekil yönünden denetler.
-Meclis iç tüzüğünü ile ilgili itirazlara bakar.
-Siyasi partilerin mali denetimini yapar.
-Siyasi partilerin kapatılma davasına bakar.
-Uyuşmazlık Mhakemesinin başkanını seçer
-Cumhurbaşkanı,Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı ve vekilini, Hakimler ve Savcılar yüksek kurulu başkan ve üyelerini,Sayıştay başkan ve üyelerini görevleri ile ilgili suçlardan dolayı YÜCE DİVAN sıfatıyla yargılar
!!!!!Meclis başkanı ve millet vekilleri yüce divanda yargılanamaz.
2-YARGITAY:Adliye Mahkemelerince verilen karar ve hükümlerin son inceleme mercii olup ayrıca belli davalara da ilk ve son derece mahkemsi olark bakar, Yargıtay üyeleri, hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu üyelerince seçilir.
3-DANIŞTAY:İdare ve Vergi mahkemelerince verlien karar ve hükümlerin son inceleme mercii olup ayrıca belli davalara ilk ve son derece mahkemesi olarak bakar. Üyelerinin dörtte üçü HSYK , dörtte biri Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.
4-ASKERİ YARGITAY:Askeri mahkemelerce verilen karar ve hükümlerin son inceleme merciidir. Üyeleri Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.
5-ASKERİ YÜKSEK İDARE MAHKEMESİ: Asker kişileri ilgilendiren ve askeri hizmete ilişkin idari işlemlerden doğan uyuşmazlıkların yargı denetimini yapar.
6-UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ: Adli, idari ve askeri yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözümlemeye yetkilidir. Bu mahkemenin başkanlığını Anayasa Mahkemesinin kendi üyeleri içinden görevlendirdiği üye yapar.
NOT: SAYIŞTAY VE HAKİMLER VE SAVCILAR YÜKSEK KURULU 1982 ANAYASASINDA BELİRTİLEN YÜKSEK MAHKEMELERDEN DEĞİLLERDİR . YÜKSEK SEÇİM KURULU’DA YÜKSEK MAHKEMELERDEN SAYILMAMIŞTIR.
SAYIŞTAY: TBMM adına kamu kurum ve kuruluşlarının bütün gelir ve giderlerini inceler ve denetler. SayıştayEın keisn hükümleri ahkkına ilgililer yazılı bildirim tarihinden itibaren 15 gün içinde bir kereye mahsus olmak üzere karar düzeltilmesi isteminde bulunabilirler. SayıştayEın kararlarına karşı idari yargı yoluna bşvurulmaz.
-*Danıştay kararlarıyla Sayıştay kararları çatışınsa Danıştay’ın kararları esas alınır.
-*2005 yılında yapılan Anayasa değişiklikleri ise Sayıştay merkezi yöentim bütçesi kapsamındaki kamu idareleri ile sosyal güvenlik kurumlarının bütün gelir ve giderleri ile mallarını TBMM adına denetler.
-*2005 yılında yapılan Anayasa değişiklikleri ile Mahalli idarelerin hesap ve işlemlerinin denetimi ve kesin hükme bağlanması Sayıştay tarafından yapılır
-*2004 yılında yapılan değişiklikler ile Sayıştay silahlı kuvvetlerin elinde bulunan devlet mallarının denetlemesinin yolu açılmıştır.
YÜKSEK SEÇİM KURULU
Anayasaya göre seçimler yargı organlarının genel yönetimi ve denetimi altında yapılır. Seçimlerin başlamasından bitimine kadar, seçimin düzen içinde yönetimi ve dürüstlüğüyle ilgili bütün işlemleri yapmak, seçim süresince de seçimden sonra seçimle ilgili bütün yolsuzlukları şikayet etme görevi Yüksek Seçim Kurulu’nundur. Yüksek Seçim Kurulu’nun kararları aleyhine başka bir makama başvurulamaz. Yüksek Seçim Kurulu yedi asil ve dört yedek üyeden oluşru. üyelerin 6 sı yargıtay, 5 i Danıştay genel kurullarınca kendi üyeleri arasında üye tamsayılarının salt çoğunluğunun gizli oyuyla seçilir. Yüksek Seçim Kurulu ğyelerinin görev süresi 6 yıldır. süresi biten üyeler yeniden seçilebilir. Yüksek Seçim Kurulu anayasada yasama bölümünd edüzenlenmiştir. Anayasa Mahkemesi , tıpkı sayıştay gibi Yüksek Seçim Kurulu’nu da yüksek mahkeme olarak kabul etmemiştir.
GÖREVLERİ
*İl ve ilçe seçim kurullarının oluşmasını sağlamak
* il seçim kurullarını oluşumuna, işlemlerine ve kaarlarına karşı yapılacak itirazları, oy verme gününden önce ve itiraz konusunun gerektirdiği süratle kesin karara bağlamak
*Adaylığa ait itirazlar hakkında kesin karar vermek.
*İl seçim kurullarınca düzenlenen tutanaklara karşı yapılan itirazları inceleyip kesin kara bağlamak.
*Türkiye’nin gerçeklerinden doğmuş bir düşünce sistemidir. Türk milletinin iradesiyle oluşmuş, tarihi bir gelişmenin ürünüdür. Atatürkçülük, her şeyden önce millete haklarını tanıma ve tanıtmadır; millet egemenliğinin ifadesidir. Atatürkçülük bir kurtuluştur, milletçe bağımsızlığa kavuşmadır.
*Atatürkçülük, çağdaş uygarlık seviyesine ulaşmadır, batılılaşmadır;bir diğer anlamda da modernleşmedir; hür düşünceyi temsil eder, hürriyet ve demokrasi anlayışıdır.
*Atatürkçülük, modern bir toplum hayatı yaşama demektir; laik bir düzen kurma, müspet bilim zihniyetiyle devleti yönetmedir. Bu iki anlamıyla Atatürkçülük, Türk toplumuna uygun sosyal ve siyasal kurumları kurma ve modern toplum olma demektir.
* Atatürkçülük ilkelerini “Temel İlkeler” ve “Bütünleyici İlkeler” olmak üzere iki grupta değerlendirmekteyiz. “Temel İlkeler”: Cumhuriyetçilik, Milliyetçilik, Halkçılık, Devletçilik, Laiklik ve İnkılâpçılıktır. “Bütünleyici İlkeler” ise: Milli Egemenlik, Milli Bağımsızlık, Milli Birlik ve Beraberlik, “Yurtta Sulh, Cihanda Sulh”, Çağdaşlaşma, Bilimsellik ve Akılcılık, insan ve insanlık sevgisidir.
ATATÜRK’ÜN KENDİ İFADESİYLE İLKELERİNİN TANIMI
I.TEMEL İLKELER
1-Cumhuriyetçili
-Türk milletinin karakter ve adetlerine en uygun olan idare, Cumhuriyet idaresidir.(1924)
-Cumhuriyet rejimi demek, demokrasi sistemiyle devlet şekli demektir. (1933)
-Cumhuriyet, yüksek ahlaki değer ve niteliklere dayanan bir idaredir. Cumhuriyet fazilettir… (1925)
-Bugünkü hükümetimiz, devlet teşkilatımız doğrudan doğruya milletin kendi kendine, kendiliğinden yaptığı bir devlet ve hükümet teşkilatıdır ki, onun adı cumhuriyet’tir. Artık hükümet ile millet arasında geçmişteki ayrılık kalmamıştır. Hükümet millet ve millet hükümettir. (1925)
2-Milliyetçilik:
-Türkiye Cumhuriyeti’ni kuran Türk halkına Türk Milleti denir. (1930)
-Diyarbakırlı, Vanlı, Erzurumlu, Trakyalı, hep bir soyun evlatları ve aynı cevherin damarlarıdır. (1923)
-Biz doğrudan doğruya milliyetperveriz ve Türk milliyetçisiyiz. Cumhuriyetimizin dayanağı Türk toplumudur. Bu toplumun fertleri ne kadar Türk kültürüyle dolu olursa, o topluma dayanan Cumhuriyet de o kadar kuvvetli olur. (1923)
3-Halkçılık:
-İç siyasetimizde ilkemiz olan halkçılık, yani milletin bizzat kendi geleceğine sahip olması esası Anayasamızla tespit edilmiştir. (1921)
-Halkçılık, toplum düzenini çalışmaya, hukuka dayandırmak isteyen bir toplum sistemidir. (1921)
-Türkiye Cumhuriyeti halkını ayrı ayrı sınıflardan oluşmuş değil, fakat kişisel ve sosyal hayat için işbölümü itibariyle çeşitli mesleklere ayrılmış bir toplum olarak görmek esas prensiplerimizdendir. (1923)
4-Devletçilik:
-Devletçiliğin bizce anlamı şudur: kişilerin özel teşebbüslerini ve şahsi faaliyetlerini esas tutmak, fakat büyük bir milletin ve geniş bir memleketin ihtiyaçlarını ve çok şeylerin yapılmadığını göz önünde tutarak, memleket ekonomisini devletin eline almak. (1936)
-Prensip olarak, devlet ferdin yerine geçmemelidir. Fakat ferdin gelişmesi için genel şartları göz önünde bulundurmalıdır. (1930)
-Kesin zaruret olmadıkça, piyasalara karışılmaz; bununla beraber, hiçbir piyasa da başıboş değildir. (1937)
5-Laiklik:
-Laiklik, yalnız din ve dünya işlerinin ayrılması demek değildir. Bütün yurttaşların vicdan, ibadet ve din hürriyeti de demektir. (1930)
-Laiklik, asla dinsizlik olmadığı gibi, sahte dindarlık ve büyücülükle mücadele kapısını açtığı için, gerçek dindarlığın gelişmesi imkânını temin etmiştir. (1930)
-Din bir vicdan meselesidir. Herkes vicdanının emrine uymakta serbesttir. Biz dine saygı gösteririz. Düşünüşe ve düşünceye karşı değiliz. Biz sadece din işlerini, millet ve devlet işleriyle karıştırmamaya çalışıyor, kasıt ve fiile dayanan tutucu hareketlerden sakınıyoruz. (1926)
6-İnkılâpçılık:
-Yaptığımız ve yapmakta olduğumuz inkılâpların gayesi Türkiye Cumhuriyeti halkını tamamen çağdaş ve bütün anlam ve görüşleriyle medeni bir toplum haline ulaştırmaktır. (1925)
-Biz büyük bir inkılâp yaptık. Memleketi bir çağdan alıp yeni bir çağa götürdük. (1925)
II- BÜTÜNLEYİCİ İLKELER
1-Milli Egemenlik:
– Yeni Türkiye devletinin yapısının ruhu milli egemenliktir; milletin kayıtsız şartsız egemenliğidir. Toplumda en yüksek hürriyetin, en yüksek eşitliğin ve adaletin sağlanması, istikrarı ve korunması ancak ve ancak tam ve kesin anlamıyla milli egemenliği sağlamış bulunmasıyla devamlılık kazanır. Bundan dolayı hürriyetin de, eşitliğin de, adaletin de dayanak noktası milli egemenliktir. (1923)
2-Milli Bağımsızlık:
-Tam bağımsızlık denildiği zaman, elbette siyasi, mali, iktisadi, adli, askeri, kültürel ve benzeri her hususta tam bağımsızlık ve tam serbestlik demektir. Bu saydıklarımın herhangi birinde bağımsızlıktan mahrumiyet, millet ve memleketin gerçek anlamıyla bütün bağımsızlığından mahrumiyeti demektir. (1921)
-Türkiye devletinin bağımsızlığı mukaddestir. O ebediyen sağlanmış ve korunmuş olmalıdır. (1923)
3-Milli Birlik ve Beraberlik:
– Millet ve biz yok, birlik halinde millet var. Biz ve millet ayrı ayrı şeyler değiliz. (1919)
Biz milli varlığın temelini, milli şuurda ve milli birlikte görmekteyiz. (1936)
Toplu bir milleti istila etmek, daima dağınık bir milleti istila etmek gibi kolay değildir. (1919)
4-Yurtta Sulh (Barış), Cihanda Sulh:
-Yurtta sulh, cihanda sulh için çalışıyoruz. (1931)
-Türkiye Cumhuriyeti’nin en esaslı prensiplerinden biri olan yurtta sulh, cihanda sulh gayesi, insaniyetin ve medeniyetin refah ve telakisinde en esaslı amil olsa gerekir. (1919)
-Sulh milletleri refah ve saadete eriştiren en iyi yoldur. (1938)
5-Çağdaşlaşma:
-Milletimizi en kısa yoldan medeniyetin nimetlerine kavuşturmaya, mesut ve müreffeh kılmaya çalışacağız ve bunu yapmaya mecburuz. (1925)
-Biz batı medeniyetini bir taklitçilik yapalım diye almıyoruz. Onda iyi olarak gördüklerimizi, kendi bünyemize uygun bulduğumuz için, dünya medeniyet seviyesi içinde benimsiyoruz. (1926)
6-Bilimsellik ve Akılcılık:
a) Bilimsellik: Dünyada her şey için, medeniyet için, hayat için, başarı için en gerçek yol gösterici bilimdir, fendir. (1924)
Türk milletinin yürümekte olduğu ilerleme ve medeniyet yolunda, elinde ve kafasında tuttuğu meşale, müspet bilimdir. (1933)
b) Akılcılık: Bizim, alık, mantık, zekâyla hareket etmek en belirgin özelliğimizdir. (1925)
Bu dünyada her şey insan kafasından çıkar. (1926)
7-İnsan ve İnsanlık Sevgisi:
-İnsanları mesut edeceğim diye onları birbirine boğazlatmak insanlıktan uzak ve son derece üzülünecek bir sistemdir. İnsanları mesut edecek yegâne vasıta, onları birbirlerine yaklaştırarak, onlara birbirlerini sevdirerek, karşılıklı maddi ve manevi ihtiyaçlarını temine yarayan hareket ve enerjidir. (1931)
-Biz kimsenin düşmanı değiliz. Yalnız insanlığın düşmanı olanların düşmanıyız. (1936)
ATATÜRK İNKILAPLARI (DEVRİMLERİ)
I-Siyasi alanda yapılan inkılâplar:
1- Saltanatın Kaldırılması (1 Kasım 1922)
2- Cumhuriyet’in ilanı (29 Ekim 1923)
3- Halifeliğin Kaldırılması (3 Mart 1924)
II-Toplumsal yaşayışın düzenlenmesi:
1- Şapka İktisası (giyilmesi) Hakkında Kanun (25 Kasım 1925)
2- Tekke ve Zaviyelerle Türbelerin Seddine (kapatılmasına) ve Türbedarlıklar ile Birtakım Unvanların Men ve İlgasına Dair Kanun (30 Kasım 1925)
3- Beynelmilel Saat ve Takvim Hakkındaki Kanunların Kabulü (26 Aralık 1925). Kabul edilen bu kanunlarla Hicri ve Rumi Takvim uygulaması kaldırılarak yerine Miladi Takvim, alaturka saat yerine de milletlerarası saat sistemi uygulaması benimsenmiştir.
4- Ölçüler Kanunu (1 Nisan 1931). Bu kanunla ölçü birimi olarak medeni milletlerin kullandıkları metre, kilogram ve litre kabul edilmiştir.
5- Lakap ve Unvanların Kaldırıldığına Dair Kanun (26 Kasım 1934)
6- Bazı Kisvelerin Giyilemeyeceğine Dair Kanun (3 Aralık 1934). Bu kanunla din adamlarının, hangi dine mensup olurlarsa olsunlar, mabet ve ayinler dışında ruhani kisve (giysi) taşımaları yasaklanmıştır.
7- Soyadı Kanunu (21 Haziren 1934)
8- Kemal Öz Adlı Cumhur reisimize Atatürk Soyadı Verilmesi Hakkında Kanun (24 Kasım 1934)
9- Kadınların medeni ve siyasi haklara kavuşması:
a- Medeni Kanun’la sağlanan haklar
b- Belediye seçimlerinde kadınlara seçme ve seçilme hakkı tanıyan kanunun kabulü (3 Nisan 1930)
c- Anayasa’da yapılan değişiklerle kadınlara milletvekili seçme ve seçilme hakkının tanınması (5 Aralık 1934)
III- Hukuk alanında yapılan inkılâplar:
1- Şeriye Mahkemelerinin kaldırılması ve Yeni Mahkemeler Teşkilatının Kurulması Kanunu (8 Nisan 1934)
2- Türk Medeni Kanunu (17 Şubat 1926)
Dini hukuk sisteminden ayrılarak laik çağdaş hukuk sisteminin uygulanmasına başlanmıştır.
IV-Eğitim ve Kültür alanında yapılan inkılâplar:
1- Tevhid-i Tedrisat Kanunu (3 Mart 1924). Bu kanunla Türkiye dahilindeki bütün bilim ve öğretim kurumları Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlanmıştır.
2- Yeni Türk Harflerinin Kabul ve Tatbiki Hakkında Kanun (1 Kasım 1928)
3- Türk Tarihi Tetkik Cemiyeti’nin Kuruluşu (12 Nisan 1931). Cemiyet daha sonra Türk Tarih Kurumu adını almıştır (3 Ekim 1935). Kültür alanında yeni bir tarih görünüşünü ifade eden kurumun kuruluşuyla ümmet tarihi anlayışından millet tarihi anlayışına geçilmiştir.
4- Türk Dili Tetkik Cemiyeti’nin kuruluşu (12 Temmuz 1932). Cemiyet daha sonra Türk Dil Kurumu adını almıştır (24 Ağustos 1936). Kurumun amacı, Türk dilinin öz güzelliğini ve zenginliğini meydana çıkarmak, onu dünya dilleri arasında değerine yaraşır yüksekliğe eriştirmektir.
5- İstanbul Darülfünunu’nun kapatılmasına Milli Eğitim Bakanlığı’nca yeni bir üniversite kurulmasına dair kanun (31 Mayıs 1933). İstanbul Üniversitesi 18 Kasım 1933 günü öğretime açılmıştır
TÜRKİYE’NİN ENLERİ VE İLKLERİ
-İlk hava şehidimiz Fethi Bey’dir.
-İlk Türk uçağı Mavi Işık’tır(Kayseri/1979)
-Dünyanın ilk ve tek cellat mezarı İstanbul Eyüp’te yer alır.
-Nargile Osmanlı’ya ilk olarak Yavuz Sultan Selim zamanında Hindistan’dan getirildi.
-Yerleşim yerine yapılan ilk baraj Denizli Gökpınar Barajı’dır.
-Türkiye’de ilk nüfus sayimi 1927 yılında yapıldı.
-En fazla yağış alan ilimiz Rize’dir.
-TBMM’nin ilk baskani Fethi Okyar’dir.
-Ilk basbakanimiz Ismet Inönü’dür.
-En büyük adamiz Gökçeada’dir.(Çanakkale)
-Ingilizce ile egitime baslayan ilk Türk okulu Ankara TED Koleji’dir.(1954)
-Türkiye’de özürlülere yönelik ilk otel Antalya’da hizmete girmiştir
-Türkiye’nin ilk özel hayvanat bahçesi Bogaziçi Hayvanat Bahçesi’dir.(Izmit-Darica)
-Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk anayasası 1924 anayasasıdır.
-Türkiye’nin en çok otel bulunan yeri Eminönü’dür.
-Türkiye’de feribot ile taşımacılık yapılan tek göl Van Gölü’dür.
-Kıbrıs Barış Harekatı esnasında uçaklarımızın yanlışlıkla vurduğu gemimiz Kocatepe’dir.
-Türkiye’nin ilk kadın bakanı Türkan Akyol’dur.
-İlk şah tuğrası Yavuz Sultan Selim’in tuğrasında görülmeye başlanmıştır.
-İlk Türkçe ezan İstanbul Fatih Camii’nde okundu.
-Türkiye’nin ilk televizyon yayını İstanbul’dan yapıldı.
-Cumhuriyet döneminde kurulan ilk muhalefet partisi Terakkiperver Cumhuriyet Fırka’sır.
-Türkiye’de ilk politika okulu Nazif Ülken tarafından kurulmuştur.
-Türkiye’de en fazla milletvekili seçilen İsmet İnönü’dür.(14 defa)
-Ramazan çadırı ilk kez 1995 yılında Üsküdar Belediyesi tarafından kuruldu.
-Cumhuriyet tarihinin en uzun süreli azınlık hükümeti Anasol-D hükümetidir.
-Türkiye’deki ilk mali kurum Emniyet Sandığı’dır.
-Türkiye’nin bilinen ilk erkek hemşiresi Murat Bektaş’tır.
-Türkiye’nin ilk haber ajansı Anadolu Ajansı’dır.(1920)
-Türkiye’nin ilk sınır ötesi harekâtı Kıbrıs çıkarmasıdır.
-Türkiye’de kurulan ilk parti C.H.P’dir.
-Latin alfabesine resmi olarak ilk geçen Türk devleti Azerbaycan’dır.
-Türkiye’nin en düşük gelir elde edilen ili Muş’tur.
-Yüzölçümü itibariyle en küçük komşumuz Ermenistan’dır.
-Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin ilk başkanı M.Kemal’dir.
-Türkiye’de baskı tekniğini ilk kez İbrahim Müteferrika kurmuştur.
-İlk TSE belgesi Yıldırım Bayezid devrinde çıkarılmıştır.
-Türkiye’nin en yüksek minaresi Selimiye Camisinde bulunur.
-Türkiye Cumhuriyeti devletini ilk kabul eden devlet Ermenistan’dır.
-Osmanlı Devleti’nin ilk bankası Banka-i Der Saadet’tir.(İstanbul Bankası)
-Türkiye’de ilk uçak fabrikası Kayseri’de açıldı.
-Kelaynak kuşları ülkemizde sadece Urfa’nın Birecik ilçesinde bulunur.
-En işlek kara sınırımız Yunanistan sınırıdır.
-Türkiye’de öldürülen ilk başbakan Nihat Erim’dir.
-Türkiye’de ilk İngilizce gazete İlknur Çevik tarafından çıkarılmıştır.
-Türkiye’nin ilk haber spikeri Zafer Cilasun’dur.
-Mallarda kalite arayan ilk millet Türkler’dir.
-Türkiye dışarıya ilk olarak G.Kore’ye asker göndermiştir.
-Türkiye’nin en eski şehri Hakkari’dir.
-Türkiye’de taşkömürünü ilk defa Uzun Mehmet bulmuştur.
-Konya Türkiye’nin en uzun karayolu ağına sahiptir.
-Türkiye’nin en kalabalık mezarlığı İstanbul Karacaahmet Mezarlığı’dır.
-Dünyada en fazla konuşulan diller sırasıyla şöyledir: Çince, Hintçe, İngilizce, İspanyolca ve Türkçe’dir.
-Türkiye’de ilk milletvekili seçimleri I.Meşrutiyet’de yapıldı.
-Ege Bölgesi’nde en uzun kıyılara sahip ilimiz Muğla’dır.
-Karadeniz’in en yüksek dağı Kaçkar Dağı’dır.
-Taşkömürü ilk defa Zonguldak’ta çıkarılmıştır.
-Türkiye’de petrol arama çalışmaları ilk defa İskenderun’da yapılmıştır.
-Türkiye’nin en zengin boksit yatakları Seydişehir’de bulunur.
-Türkiye’de heyelan en çok kış mevsiminde görülür.
-Türkiye’nin doğusu ile batısı arasında 76 dakikalık zaman farkı vardır.
-Türkiye’nin ilk turistik yerleşim yeri Çeşme’dir.
-Kümes hayvancılığı en çok Marmara Bölgesi’de farklıdır.
-Türkiye’nin en doğu ucunda Iğdır ili bulunur.
-Türkiye’nin çay yetiştirilen tek yöresi D.Karadeniz’dir.
-Türkiye’de rüzgarın en etkili olduğu yer İç Anadolu’dur.
-Türkiye’nin en az göç veren bölgesi Marmara Bölgesidir.
-Türkiye’nin en az ormana sahip bölgesi G.Anadolu Bölgesi’dir.
-İç Anadolu Bölgesi’nin en yüksek yeri Erciyes Dağı’dır.
-Ulaşım yapılabilinen tek akarsuyumuz Bartın Çayı’dır.
-Ülkemizde ilk dokuma fabrikası Nazilli’de açılmıştır.
-Ülkemizde ilk şeker fabrikası Uşak’ta açılmıştır.
-Ülkemizde ilk demir-çelik fabrikası Karabük’te açılmıştır.
-Kayısı,fındık,çay üretiminde ülkemiz ilk sırada yer alır.
-Dünya bor rezervlerin %70’i ülkemizde yer alır.
-Ülkemizde ipek böcekçiliği en fazla Marmara Bölgesi’nde yapılır.
-Türkiye’nin en fazla kara sınırı Suriye ile(877),en az kara sınırı ise Nahçıvan iledir(10)
-Ege kıyıları en uzun kıyımızdır.
-Ülkemizin en büyük gölü Van Gölü’dür.
-Türkiye’nin en uzun akarsuyu,Kızılırmak’tır.
-Zonguldak kömür yatakları birinci zamanda oluşmuştur.
-Çanakkale ve İstanbul boğazları dördüncü zamanda oluşmuştur.
-Kıyılarımıza en yakın ada Midilli Adası’dır.
-Türkiye dışında Türk bayrağının dalgalandığı tek kale Caber Kalesi’dir
.C. CUMHURBAŞKANLARI
1.M. Kemal Atatürk 1881-1938 29.10.1923 10.11.1938
2.İsmet İnönü 1884-1973 11.11.1938 22.05.1950
3.Celal Bayar 1883-1986 22.05.1950 27.05.1960
3.Cemal Gürsel 1895-1966 26.10.1961 28.03.1966
4.Cevdet Sunay 1899-1982 28.03.1966 28.03.1973
5.Fahri Korutürk 1903-1987 06.04.1973 06.04.1980
6.Turgut Özal 1927-1993 31.10.1989 17.04.1993
7.Süleyman Demirel 1924- 16.05.1993 16.05.2000
8.Ahmet Necdet Sezer 1941- 16.05.2000 – 2007
9.Abdullah Gül 2008-
DÜNYA’NIN EN’LERİ
Dünyanın en yüksek şelalesi: Angel-Venezuela–1.000 m.
Dünyanın en büyük nehri: Nil-Afrika
Dünyanın en yüksek dağı: Everest-Asya–8.848 m.
Dünyanın en büyük çölü: Büyük Sahra Çölü-Orta/Kuzey Afrika
Dünyanın en büyük yanardağı: Tambora-Endonezya
Dünyanın en büyük mağarası: Carlsbad Mağarası-New Mexico, ABD
Dünyanın en büyük gölü: Hazar Denizi-Orta Asya–394.299 km²
Dünyanın en büyük adası: Grönland-Kuzey Atlantik–2.175.597 km²
Dünyanın en sıcak yeri: Al’Aziziyah-Libya–57,7 C
Dünyanın en soğuk yeri: Vostock II- -89,2 C
Dünyanın en kalabalık ülkesi: Çin–1.237.000.000 kişi
Dünyanın en geniş ülkesi: Rusya–10.610.083 km²
Dünyanın en küçük ülkesi: Vatikan–0.272 km².
Dünyanın en kalabalık şehri: Tokyo-Japonya–26.500.000 kişi
Dünyanın en uzun binası: Suyong Bay Tower-Pusan(Güney Kore): 88 kat 462 m.
Dünyanın en uzun demiryolu tüneli: Seikan-Japonya–53,9 km.
Dünyanın en uzun karayolu tüneli: St.Gotthard-İsviçre-16.4 km.
Dünyanın en uzun kanalı: Panama kanalı-Panama–81,5 km.
Dünyanın en uzun köprüsü: Akashi-Japonya–1.990 m.
Dünyada en çok konuşulan dil: Çince (mandarin)-885.000.000 kişi
Dünyanın en çok ülke ile sınırı olan ülke: Çin (15 ülke ile sınırı var)
Dünyanın en yüksek yerleşim yeri: Webzhuan, Çin-Deniz seviyesinden 5.090 m. Yukarıda
Dünyanın en alçak yerleşim yeri: Calipatria, Kaliforniya, ABD – deniz seviyesinin 54 mt. Altında
Dünyanın en uzun kesintisiz sınırı: ABD-Kanada sınırı.
60. Hükümet;
Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Cemil Çiçek
Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Hayati Yazıcı
Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Nazım Ekren
Dışişleri Bakanı Ali Babacan
İçişleri Bakanı Beşir Atalay
Maliye Bakanı Kemal Unakıtan
Adalet Bakanı Mehmet Ali Şahin
Enerji Bakanı Hilmi Güler
Tarım Bakanı Mehdi Eker
Kültür ve Turizm Bakanı Ertuğrul Günay
Sağlık Bakanı Recep Akdağ
Milli Eğitim Bakanı Hüseyin Çelik
Milli Savunma Bakanı Vecdi Gönül
Sanayi ve Ticaret Bakanı Zafer Çağlayan
Çalışma Bakanı Faruk Çelik
Ulaştırma Bakanı Binali Yıldırım
Bayındırlık Bakanı Faruk Özak
Çevre Bakanı Veysel Eroğlu
Devlet Bakanı Mehmet Aydın
Devlet Bakanı Kürşat Tüzmen
Devlet Bakanı Nimet Çubukçu
Devlet Bakanı Mehmet Şimşek
Devlet Bakanı Sait Yazıcıoğlu
Devlet Bakanı Murat Başesgioğlu

YASAMA, YÜRÜTME,YARGI NE DEMEK?
Yasama 1982 Anayasasının 87’nci maddesinde sayılan yetkilerdir şeklinde tanımlayabiliriz. Kapsamı.- Bu maddeye göre “yasama yetkisi”nin kapsamında şu yetkilerin bulunduğu söylenebilir:
1. Kanun koymak, değiştirmek ve kaldırmak.
2. Bakanlar Kurulu ve bakanları denetlemek.
3. Bakanlar Kuruluna belli konularda kanun hükmünde kararname çıkarma yetkisi vermek.
4. Bütçe ve kesin hesap kanun tasarılarını görüşmek ve kabul etmek.
5. Para basılmasına karar vermek.
6. Savaş ilânına karar vermek.
7. Milletlerarası andlaşmaların onaylanmasını uygun bulmak.
8. Anayasanın 14’üncü maddesindeki fiillerden dolayı hüküm giyenler hariç olmak üzere, genel ve özel af ilânına karar vermek.
9. Mahkemelerce verilip kesinleşen ölüm cezalarının yerine getirilmesine karar vermek.
10. Anayasanın diğer maddelerinde öngörülen yetkileri kullanmak ve görevleri yerine getirmek.kaynak
Yargı yürütmeyi denetleyen ve vatandaşların yasal haklarını kanun önünde koruması için çalışan erktir. Hukuksal olarak; Yasalara göre mahkemece bir olay veya olgunun doğuşuna etken olan sebeplerin de göz önünde bulundurularak değerlendirilmesi sonucu verilen karardır. Diğer bir ifadeyle; Kavrama, karşılaştırma, değerlendirme vb. yollara başvurularak kişi, durum veya nesnelerin eleştirici bir biçimde değerlendirilmesi.Yani hükümdür.kaynak
Yürütme, yargı ve yasama ile birlikte, güçlerin ayrılığı ilkesine dayanan demokrasi rejimlerindeki üç erkten (güç) biridir.Yürütme, yargıya ve yasalara bağlı olarak ülkenin ve hükümetin icraatını gerçekleştiren erktir.
COĞRAFYA
İç Anadolu Bölgesi:
Dağları: Karacadağ, Melendiz, Hasandağı, Erciyes, Tahtalı, Tecer, Yıldız, Ak Dağları, Sundiken ve Sivrihisar Dağları
Platoları: Haymana, Cihanbeyli, Obruk
Gölleri: Tuz, Eber, Akşehir, Çavuşçu, Seyfe, Sultan sazlığı, Tuzla ve Acıgöl
Akarsuları: Kızılırmak, Delice Çayı, Çekerek Suyu, Ankara Çayı, Porsuk Çayı
Tarım Ürünleri: buğday, arpa, yulaf, şeker pancarı, baklagiller, patates, elma
Yeraltı Zenginlikleri: florid , krom, linyit, bakır, çinko, kurşun, manganez, jips, mika, lületaşı
Karadeniz Bölgesi:
Dağları: Ilgaz, Canik, Bolu, Köroğlu, Yalnızçam, Çimen, Mescit, Küre, Bolu ve Doğu Karadeniz Dağları
Ovaları: Çarşamba, Bafra
Gölleri: Tortum, Abant Yedi Göller, Borabay, Sera
Tarım Ürünleri: Fındık, çay, mısır, tütün, şeker pancarı, keten, kenevir, fasulye, pirinç, buğday, çeltik
Yeraltı Zenginlikleri: bakır, maden kömürü, linyit
Marmara Bölgesi:
Dağları: Yıldız, Koru, Biga, Kaz, Kapı, Işıklar, Uludağ
Tarım Ürünleri: ayçiçeği, buğday, tütün, şeker pancarı, pamuk, mısır, fındık, zeytin, pirinç patates,
Yeraltı Zenginlikleri:
Önemli Tarihi Yerleri: Dolmabahçe Sarayı, Topkapı Sarayı, Resim ve Heykel Müzesi, Güzel Sanatlar Galerisi, Deniz Müzesi, Askeri Müze, Ayasofya, Yerebatan Sarayı, Su kemerleri, Anadolu ve Rumeli Hisarları, Galata Kulesi, Sultanahmet Camii, Süleymaniye Camii, Boğaziçi ve Fatih Sultan Mehmet Köprüleri
Doğu Anadolu Bölgesi:
Dağları: Mercan, Nemrut, Süphan, Buzul, Ağrı, Aladağ, Tendürek
Ovaları: Yüksekova
Gölleri: Van gölü,
Akarsuları: Fırat, Dicle, Aras, Büyük Zap, Kura Ceyhan
Tarım Ürünleri: buğday, arpa, yulaf, baklagiller, şeker pancarı, tütün, pamuk çeşitleri,
Yeraltı Zenginlikleri: demir, bakır, kurşun, çinko, gümüş, krom, linyit
Ege Bölgesi:
Dağları: Aydın Dağları, Bozdağlar, Dumlu Dağı, Yunt Dağı, Madra Dağı, Kaz Dağı, Eğrigöz Dağı, Türkmen Dağı, Şaphane Dağı, Sandıklı Dağları
Ovaları: Büyük ve Küçük Menderes Ovaları, Gediz Ovası ve Bakırçay Ovası
Körfezleri: Edremit, Çandarlı, İzmir, Kuşadası, Güllük, Gökova
Akarsuları: Büyük ve Küçük Menderes, Bakırçay, Simav (Susurluk), Gediz, Porsuk
Barajları: Adıgüzel, Kemer, Gediz, Demirköprü
Tarım Ürünleri: Çekirdeksiz üzüm, turunçgil, mısır, incir, zeytin, haşhaş, şeker pancarı ve buğday
Yeraltı Zenginlikleri: Linyit, zımpara taşı, cıva, demir, krom
Akdeniz Bölgesi:
Dağları: Toros Dağları, Amanos Dağları (Nur Dağları), Tahtalı Dağları, Bey Dağları, Akdağlar, Çiçekbaba Dağları, Sultan Dağları, Geyik Dağları, Bolkar Dağları, Binboğa Dağları
Ovaları: Çukurova, Silifke, Antalya, Finike, Fethiye, Köyceğiz, Amik(Hatay), Sağlık(Türkoğlu- Kahramanmaraş), Acıpayam(Denizli), Isparta ve Burdur Ovları, Elmalı, Kestel, Korkuteli
Gölleri: Beyşehir, Eğirdir, Burdur, Acıgöl, Kestel, Avlan, Suğla, Salda ve Söğüt
Akarsuları: Dalaman, Kocaçay(Eşen Çayı), Derme, Alakır, Aksu, Köprü ve Manavgat Çayları, Göksu Nehri, Tarsus Çayı, Seyhan, Ceyhan ve Asi Nehirleri
Geçitleri: Belen ( İskenderun – Antakya), Gülek ( Adana – Ulukışla – Ankara), Sertavul ( Silifke – Karaman) ve Çubuk ( Antalya – Göller yöresi)
Tarım Ürünleri: buğday, pamuk, zeytin, turunçgil, mısır, yer fıstığı, susam, anason, baklagiller, gül, şeker pancarı, haşhaş, soya fasulyesi, üzüm, elma, erik, muz, çilek
Yeraltı Zenginlikleri: Krom, boksit, demir, linyit,
Güneydoğu Anadolu Bölgesi:
Dağları:
Ovaları: Altınbaşak, Suruç, Gaziantep, Barak, Adıyaman, Şanlı Urfa, Harran, Ceylanpınar
Gölleri: Azaplı, İnekli, Gölbaşı
Barajları: Devegeçidi, Dicle, Batman
Tarım Ürünleri: tahıl, baklagil, pamuk, susam, ayçiçeği, Antep fıstığı, buğday, kırımızı mercimek, nohut, tütün, üzüm, zeytin
Yeraltı Zenginlikleri: Fosfat, petrol, çimento
TARİH
Kurtuluş Savaşı ve Yaşanan Olaylar:
Batı Cephesi:
– Gümrük Barış Anlaşması (2-3 Aralık 1920)
– Bilecek Görüşmeleri (5 Aralık 1920)
– Düzenli Ordunun Kurulması
– I. İnönü Savaşı ve Çerkez Ethem Olayı ( 6-10 Ocak 1921)
– Teşkilat-ı Esasiye Kanunu ( 20 Ocak 1921 Anayasası)
– Gürcülerle Anlaşma (1921)
– Londra Konferansı ( 21 Şubat – 12 Mart 1921)
– Türk – Afgan Dostluk Antlaşması (1 Mart 1921)
– İstiklal Marşı’nın Kabulü ( 12 Mart 1921)
– Moskova Antlaşması ( 16 Mart 1921)
– II. İnönü Savaşı ( 26 Mart – 1 Nisan 1921)
– Aslıhanlar ve Dumlupınar Savaşları ( 8 – 11 Nisan 1921)
– Kütahya – Eskişehir Savaşları ( 10 – 24 Temmuz 1921)
– Mustafa Kemal’in Başkomutanlığa Seçilmesi ve Tekalif-i Milliye Emirleri
– Sakarya Meydan Muharebesi ( 23 Ağustos – 13 Eylül 1921)
– Kars Antlaşması ( 13 Ekim 1921)
– Ankara Anlaşması ( 20 Ekim 1921)
– Büyük Taarruz ( Başkomutanlık Meydan Savaşı) ( 26- 30 Ağustos 1922)
– Mudanya Ateşkes Antlaşması ( 11 Ekim 1922)
– Saltanatın Kaldırılması ( 1 Kasım 1922)
– Lozan Barış Konferansı ( 24 Temmuz 1923)
*Ermeniler, Erivan merkezli Ermenistan’la, Doğu Anadolu’daki bazı toprakları birleştirerek büyük bir Ermeni Devleti kurmayı amaçlamışlardı.
– TBMM açıldıktan sonra Ermeni saldırılmarını artması üzerine meclis Haziran 1920’de Doğu Cephesi’ni kurdu ve komutanlığına da Kazım Karabekir Paşa’yı getirdi.
– TBMM, Doğu Cephesi’ni Sevr Barışı imzalanmadan önce kurmuştur.
*Gümrü Barışı TBMM’nin imzaladığı ilk anlaşmadır.
*TBMM’nin kazandığı ilk askeri başarı Doğu Cephesi, ilk siyasi başarı Gümrü Anlaşması’dır.
*Ermeni sorunu, uluslararası düzeyde sona ermiştir.
*Ardahan’ın bir bölümü ve Artvin dışındaki bugünkü Doğu Anadolu sınırımız saptanmıştır.
*TBMM, kaybettiği Kars, Iğdır, Sarıkamış, Kağızman ve Kulp’u yeniden topraklarına katmıştır.
*Türkiye adı ilk kez uluslar arası bir antlaşma metninde yer almıştır.
*Gümrü Barışı’nın imzalanmasından bir süre sonra Gürcistan ile de anlaşıldı. Ardahan ve Artvin geri alındı. Gürcistan’dan, birkaç hafta sonra da Batum alınmıştır. Ancak Batum, Moskova Antlaşması’yla yeniden Gürcistan’a bırakılmıştır.
Güney Cephesi:
– Mondros Mütarekesinden sonra;
İngilizler Musul, İskenderun, Kilis, Antep, Urfa, ve Maraş’ı.
Fransızlar Adana, Mersin, Osmaniye’yi işgal etti.
– İngiltere ve Fransa, 15 Eylül 1919’da ikili bir anlaşma imzalayarak Ortadoğu’yu nasıl paylaşacaklarını belirlediler. Buna göre, Irak ve Filistin İngiliz Mandası, Suriye ve Lübnan Fransız mandası altına sokulacaktı. Yine bu plana göre, Antep, Urfa, Maraş ve Adana el değiştirerek Fransa’ya verilecekti.
– İngilizlerin boşalttıkları yerlere giren Fransızlar, bu şehirlerde Ermenilerle işbirliği yaptı. Yöre halkı, Fransız işgaline ve Ermeni saldırılarına karşı Kuva-yi Milliye birliklerini oluşturdu.
– Kuva-yi Milliye, 11 Şubat 1920’de Maraş’ı, 10 Nisan 1920’de Urfa’yı Fransız işgalinden kurtarmış, Antep ise 9 Şubat 1921’de Fransızlar’a teslim olmuştur.
*Antep’te Milli Ermeni Fırkası’nın kurulması ile bölgedeki Ermeniler’in örgütlenerek mücadele etmesi ve Fransız birliklerinin teknolojik üstünlüğü, şehrin teslim olmasında etkili olmuştur.
*Sakarya Savaşı’ndan sonra imzalanan Ankara Antlaşması’yla Fransızlar Antep’i boşalttı. ( 25 Ekim 1921)
*Adana’nın kurtarılması için Fransız ve Ermeni birlikleriyle Pozantı Savaşı yapılmıştır. Bu bölgede, mücadele esaslarını düzenlemek için Pozantı Kongresi toplanmış, Kongreye Mustafa Kemal’in de katılması, Kuvay-i Milliye’ye moral kazandırmıştır.
*Güney Cephesi, Sakarya Savaşı’ndan sonra imzalanan Ankara Antlaşması’yla kapanmıştır. ( 20 Ekim 1921)
Batı Cephesi:
– Yunanlılar 15 Mayıs 1919’da İzmir, daha sonra da Manisa, Aydın, Ayvalık ve Ödemiş’i işgal etti.
– Osmanlı ordusunun terhis edilmiş olması ve İstanbul Hükümeti’nin işgalleri durdurucu bir tavır göstermemesi, halkın örgütlenerek, işgale karşı mücadele etme bilincini yani Kuva-yı Milliye’yi oluşturmuştur.
– Bu dönemde işgallere karşı Kuva-yı Milliye tarafından;
*Ali Çetinkaya komutasında Ayvalık Cephesi,
* Kazım Bey komutası’nda Ayvalık Cephesi,
*Demirci Mehmet Efe komutasında Aydın Nazilli Cephesi,
*Halil Efe öncülüğünde Salihli-Alaşehir Cephesi açılmıştır.
*Yunan işgaline karış açılan ilk cephe Ayvalık Cephesidir.
*Salihli- Alaşehir Cephesi’nin başına bir süre sonra Çerkez Ethem geçti.
*Gediz Taarruzu’nun başarısız olması üzerine Ali Fuat Paşa Batı Cephesi komutanlığından alınmıştır. Batı Cephesi ikiye bölünmüş, Güney Bölümü Refet Bey’in, batı bölümü ise İsmet Bey’in komutasına verilmiştir.
I.İnönü Savaşı’nın kazanılmasıyla; (6-10 Ocak 1921)
– Düzenli ordu ilk sınavını başarıyla vermiştir.
– Kuva-yı Milliye sona ermiştir.
– Çerkez Ethem Ayaklanması’nı n bastırılmasıyla iç güvenlik sağlanmıştır.
– Halkın TBMM ve düzenli orduya olan güveni artmıştır.
Teşkilat-ı Esasiye Kanunu ( 1921 Anayasası)
*Milli Egemenlik ilkesi somut olarak ortaya konmuş, padişah iradesi yerine millet iradesi egemen olmuştur.
– Yasama ve Yürütme yetkisi TBMM’de toplanır.
*Güçler birliği ilkesi benimsenmiştir.
*TBMM’nin seçimi 2 yılda bir yapılmıştır.
Yeni devletin ilk anayasası olan Teşkilat-ı Esasiye Kanunu, bütün eksik noktaların rağmen, Birinci İnönü Zaferi sonunda TBMM’ye hukuksal ve siyasal bir yapı kazandırmıştır.
İstiklal Marşı’nın Kabulü (12 Mart 1921)
– İstiklal Marşı’nın kabulü Milliyetçilik ilkesi ile ilişkilidir.
– İstiklal Marşı, I. TBMM tarafından kabul edilmiştir.
II.İnönü Savaşı ( 26 Mart- 1 Nisan 1921)
*TBMM’nin Muhafız Taburu, ordunun ihtiyacı doğrultusunda cepheye gönderildi.
*II. İnönü Savaşı sonunda Şehzade Ömer Faruk Efendi de Milli Mücadele’ye katılmak için Anadolu’ya geçme kararı almıştır.
Mustafa Kemal’in Başkomutanlığa Seçilmesi ve Tekalif-i Milliye Emirleri:
-5 Ağustos 1921 tarihinde TBMM Mustafa Kemal’in “Türk Ordusunun Başkomutanı” olmasını ve meclisin tüm yetkilerini şahsına devredilmesini öngören Başkomutanlık Yasası’nı kabul etti.
*Meclis, kendi manevi kişiliğinde bulunan başkomutanlık görevlerini Mustafa Kemal’e verdi.
*Başkomutanlık Yasası oylanırken, Mustafa Kemal’e muhalif olanlar da yasa için olumlu oy kullanmıştır. Mustafa Kemal’in başarısız olacağını düşünen bu kitle, kaybedilecek savaşın sorumluluğunu da O’na yüklemeyi düşünmüştür.
*Mustafa Kemal, Başkomutanlığın yanı sıra Meclisin yetkilerini de 3 aylığına kullanacaktır. Olağanüstü şartlara rağmen Meclisin yetkilerini kullanılmasını 3 ayla sınırlı kalması, Mustafa Kemal’in milli iradeye duyduğu saygının bir göstergesidir.
Sakarya Meydan Muharebesi ( 23 Ağustos – 13 Eylül 1921)
*Şiddetli çarpışmaların yaşandığı savaş sırasında Yunan Ordusu, Ankara’ya 50 km. kadar yaklaştı. Başkomutan Mustafa Kemal bu sırada Türk Ordusu’nun savaş gücünü artıracak o tarihi emri verdi. “ Hattı müdafaa yoktur, sattı müdafaa vardır. O satıh bütün vatandır. Vatanın her karış toprağı, vatandaşın kanıyla ıslanmadıkça terk olunamaz.”
Sakarya Meydan Savaşı sonrasında;
– Mustafa Kemal’e TBMM’i tarafından Müşirlik ( Mareşallik) rütbesi ve “Gazi” ünvanı verildi. ( 13 Eylül 1921)
Büyük Taarruz Başkomutanlık Meydan Savaşı (26-30 Ağustos 1922)
*Sakarya Savaşı sonrası Mustafa Kemal, barış yanlısı bir tutum izlemiş, Avrupa’daki diplomatik gelişmeleri takip etmesi için Dışişleri Bakanı Yusuf Bey’i Avrupa’ya göndermiştir.
*Mustafa Kemal’in başkomutanlık görev süresinin dolması üzerine başkomutanlık görevi, 6 Mayıs 1922’de üç aylığına, 20 Temmuz 1922’de ise süresiz olarak uzatıldı.
*Savaş hazırlıkları sürerken, TBMM içinde çeşitli tartışmalar yaşanmıştı. Bazı milletvekilleri milli kurtuluşun siyaset yolu ile elde edilebileceğini, savaşın yanlış olduğunu savunmuş, bazıları ise ordunun taarruzda geciktiğini ifade etmiştir. Bunun yanında Başkomutanlık Kanunu’nun uzatılması ve İcra Vekilleri Reisi’nin seçimi konusunda görüş ayrılıkları yaşanmıştı.
*Mudanya Ateşkes Antlaşması ( 11 Ekim 1922)
*Saltanatın Kaldırılması ( 1 Kasım 1922)
*Lozan Barış Konferansı ( 24 Temmuz 1923)
ANAYASA
Genel Esaslar
I. Devletin şekli:
Madde 1- Türkiye devleti bir Cumhuriyettir.
II. Cumhuriyetin nitelikleri:
Madde 2- Türkiye Cumhuriyeti, toplumun huzuru, millî dayanışma ve adalet anlayışı içinde, insan haklarına saygılı, Atatürk milliyetçiliğine bağlı, başlangıçta belirtilen temel ilkelere dayanan, demokratik, lâik ve sosyal bir hukuk Devletidir.
III. Devletin bütünlüğü, resmi dili, bayrağı, millî marşı ve başkenti
Madde 3- Türkiye Devleti, ülkesi ve milletiyle bölünmez bir bütündür. Dili Türkçedir.
Bayrağı, şekli kanunda belirtilen, beyaz al yıldızlı al bayraktır.
Millî marşı “İstiklal Marşı”dır.
Başkenti Ankara’dır.
IV. Değiştirilemeyen hükümler:
Madde 4- Anayasanın 1’nci maddesindeki Devletin şeklinin Cumhuriyet olduğu hakkındaki hüküm ile, 2’nci maddesindeki Cumhuriyetin nitelikleri ve 3’ncü maddesi hükümleri değiştirilemez ve değiştirilmesi teklif edilemez.
V. Devletin temel amaç ve görevleri:
Madde 5- Devletin temel amaç ve görevleri, Türk milletinin bağımsızlığını ve bütünlüğünü, ülkenin bölünmezliğini, Cumhuriyeti ve demokrasiyi korumak, kişilerin ve toplumun refah, huzur ve mutluluğunu sağlamak; kişinin temel hak ve hürriyetlerini, sosyal hukuk devleti ve adalet ilkeleriyle bağdaşmayacak surette sınırlayan siyasal, ekonomik ve sosyal engelleri kaldırmaya, insanın maddî ve manevî varlığının gelişmesi için gerekli şartları hazırlamaya çalışmıştır.
VI. Egemenlik:
Madde 6- Egemenlik, kayıtsız şartsız Milletindir.
Türk Milleti, egemenliğini, Anayasanın koyduğu esaslara göre yetkili organları eliyle kullanır.
Egemenliğin kullanılması, hiçbir surette hiçbir kişiye, zümreye veya sınıfa bırakılamaz. Hiçbir kimse veya organ kaynağını Anayasadan almayan bir Devlet yetkisi kullanamaz.
VII. Yasama yetkisi:
Madde 7- Yasama yetkisi Türk Milleti adına Türkiye Büyük Millet Meclisinindir. Bu yetki devredilemez.
VIII. Yürütme yetkisi ve görevi:
Madde 8- Yürütme yetkisi ve görevi, Cumhurbaşkanı ve Bakanlar Kurulu tarafından, Anayasa ve kanunlara uygun olarak kullanılır ve yerine getirilir.
IX. Yargı yetkisi:
Madde 9- Yargı yetkisi, Türk Milleti adına bağımsız mahkemelerce kullanılır.
Yüksek Yargı Mahkemeleremiz:
– Yargıtay
– Danıştay
– Anayasa Mahkemesi
– Askeri Yüksek İdare Mahkemesi
– Askeri Yargıtay
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİNE GENEL BAKIŞ
1.KISA TARİHÇE : 9.7.1945 tarihinde kabul olunan (Mülga) “ 4788 sayılı
Uyuşmazlık Mahkemesi Kurulması Hakkında Kanun” ile kurularak görevine başlayan ve kuruluş ve işleyişi 12.6.1979 tarih ve 2247 sayılı Kanun ile yeniden düzenlenmek suretiyle kesintisiz olarak görevini sürdüren Uyuşmazlık Mahkemesi, Cumhuriyetimizin köklü yargı organlarından birisidir.
2.ANAYASAL KONUMU VE İŞLEVİ :Anayasamızın“Yargı”yı düzenleyen Üçüncü Bölümünde;
“II. Yüksek Mahkemeler :
A-Anayasa Mahkemesi,
B-Yargıtay
C-Danıştay
D-Askeri Yargıtay
E-Askeri Yüksek İdare Mahkemesi
F-Uyuşmazlık Mahkemesi”
olarak sayılmıştır.
Yargı erkini Anayasanın kendilerine tanıdığı görev ve yetki alanlarıyla sınırlı olarak paylaşan bu yüksek mahkemeler arasında yer alan Uyuşmazlık Mahkemesi, Anayasanın 158. (1961 Anayasası 142.) maddesiyle görevlendirilmiş, adli, idari ve askeri yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözmeye yetkili, bağımsız bir yüksek mahkemedir.
Uyuşmazlık Mahkemesi, yargı ayrılığı ilkesinin ortaya çıkardığı görev uyuşmazlıklarını çözmek suretiyle kişilerin askıda kalan hak arama hürriyetlerinin gerçekleşmesini sağlayan; hüküm uyuşmazlıklarını çözmek suretiyle de hakkın yerine getirilmesini olanaksız kılan hukuki engelleri gideren; yargı erkini paylaşan diğer yüksek mahkemelerden Yargıtay, Danıştay, Askeri Yargıtay ve Askeri Yüksek İdare Mahkemesi’nin kararlarını kaldırıp onların yerine hüküm tesis edebilen özel yetkili bir yüksek mahkeme,dolayısıyla, hukukumuzda kesin hükmü ortadan kaldırabilen tek yargı organıdır.
3.KURULUŞU :
Uyuşmazlık Mahkemesi,”Hukuk” ve “Ceza” olmak üzere iki Bölümden oluşmakta; Mahkeme başkanlığı ve üyelikleri, diğer 5 Yüksek Mahkemenin Başkan ve üyeleri arasından seçilenler tarafından “ ikinci görev” biçiminde yerine getirilmektedir.
-Uyuşmazlık Mahkemesi Başkanı, Anayasa Mahkemesinin asıl ve yedek üyeleri arasından seçilmekte olup, bir yandan Anayasa Mahkemesi Üyeliği görevini de sürdüren bir Yüksek Mahkeme Başkanıdır. Başkanvekili de aynı yöntemle seçilip görev yapmaktadır.
Üyeleri ise;
Hukuk Bölümüne,
-2 Asıl 2 Yedek Üyesi; Yargıtay Başkan ve üyeleri arasından,
-2 Asıl 2 Yedek Üyesi; Danıştay Başkan ve üyeleri arasından
-2 Asıl 2 Yedek Üyesi; Askeri Yüksek İdare Mahkemesi daire başkan ve üyeleri arasından,
Ceza Bölümüne ,
-3 Asıl 3 Yedek Üyesi; Yargıtay Başkan ve üyeleri arasından,
-3 Asıl 3 Yedek Üyesi; Askeri Yargıtay Başkan ve üyeleri arasından,
2247 sayılı Kanun’un 2. maddesinde gösterilen şekilde seçilerek görev yaparlar.
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, Danıştay Başsavcısı, Askeri Yargıtay Başsavcısı ile Askeri Yüksek İdare Mahkemesi Başsavcısı (veya bunlar tarafından görevlendirilecek Savcılar), 2247 sayılı Kanun’un 6.,10.,13. ve 16. maddeleri uyarınca yazılı ve sözlü düşüncelerini bildiren, Uyuşmazlık Mahkemesi’nin de savcılarıdır.

Eti-Eti-Eti: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,

1 Yorum »

Yorum Yaptınızmı ?